Wpływ eksploatacji węgla na powierzchnie leśne w obszarze górniczym „Szczygłowice” w nadleśnictwie Rybnik

Słowa kluczowe: eksploatacja węgla, osiadanie terenu, przekształcenia powierzchni, zagospodarowanie lasu

Streszczenie:

Przedmiotem pracy są powierzchnie leśne, pod którymi odbywa się eksploatacja węgla kamiennego metodą „z zawałem stropu”. Teren badań o powierzchni 6,2 km² obejmuje lasy leśnictw Zacisze i Książenice w nadleśnictwie Rybnik, położone na Obszarze Górniczym Kopalni węgla kamiennego Szczygłowice i Knurów.Stosowany sposób wydobycia węgla powoduje osiadanie górotworu i przekształcenia powierzchni leśnych.Przejawiają się one głównie: różnymi deformacjami powierzchni, powstawaniem niecek, zalewisk wodnych, a także zmianami w środowisku przyrodniczo-leśnym. Zachodzące zmiany poważnie ograniczają możliwości prowadzenia racjonalnej gospodarki leśnej na tych terenach. Istnieje pilna potrzeba opracowania kompleksowego sposobu zagospodarowania lasów położonych na obszarach górniczych. Jego podstawą będzie określenie obecnych i przyszłych przekształceń powierzchni leśnych, zachodzących pod wpływem eksploatacji węgla. W pracy przedstawiono metodykę i wyniki badań przekształceń powierzchni leśnych, położonych w strefie poeksploatacyjnych obniżeń kopalni węgla Szczygłowice i Knurów. Wyznaczono również obszary intensywnych przekształceń powierzchni leśnych w perspektywie do 2015 r. W okresie badawczym do 2001 r., główny udział w lasach O.G. Szczygłowice miały tereny o małym stopniu przekształceń powierzchni. Było ich ogółem 376,5 ha, tj.61% terenu badań. Drugą grupę stanowiły tereny o średnim stopniu przekształceń i znacznie utrudnionej dostępności, ogółem 99,9 ha, tj. 16% powierzchni badań. Podobna pod względem wielkości była powierzchnia o dużym stopniu przekształceń, grupująca tereny niedostępne. Było ich 86,2 ha, tj. 14% terenu badań. Pozostałe 55,5 ha, tj.9% dotyczyło lasów położonych poza strefą osiadań. W okresie do 2015 r. wystąpią znaczne zmiany w przekształceniach badanych powierzchni leśnych. Główny udział będą stanowiły tereny o średnim i dużym stopniu przekształceń, a więc praktycznie niedostępne. Będzie ich ogółem 327,7 ha, tj. 53% terenu badań. Poza strefą osiadań pozostanie jedynie 24,8 ha, tj 4% powierzchni leśnej. Przedstawione w formie tabelarycznej i graficznej wyniki będą podstawą dalszych prac nad zagospodarowaniem lasów połozonych na terenach o różnych stopniach przekształceń powierzchni.

Cytowanie:

Plewniak J. 2007. Wpływ eksploatacji węgla na powierzchnie leśne w obszarze górniczym „Szczygłowice” w nadleśnictwie Rybnik. Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich. Nr 2007/ 4 (2)